Błękitny Samochodowy Szlak Turystyczny przebiega na trasie:
Stepnica – Wolin – Świnoujście – Międzyzdroje – Kamień Pomorski – Trzebiatów – Kołobrzeg – Domacyno – Karlino – Białogard – Dobrzyca – Sławno – Bobolice – Tychowo – Połczyn-Zdrój – Świdwin – Gryfice – Brojce – Goleniów
1. Naszą ekscytującą podróż rozpoczynamy w Stepnicy, gdzie znajduje się Kościół parafialny, majestatycznie zbudowany na planie krzyża greckiego. Ciekawostką jest tu częściowo przebudowany ołtarz ambonowy, który z pewnością przyciąga wzrok zwiedzających. Dla pasjonatów żeglarstwa prawdziwą perełką będzie natomiast marina, zbudowana w 2011 roku, która jest jednym z najbardziej atrakcyjnych punktów na mapie regionu. Jest to przestronna, ogólnodostępna przystań, mogąca pomieścić od 250 do 300 jednostek sportowo-żeglarskich! To idealne miejsce, by odpocząć i oddać się wodnym szaleństwom. Dodatkowo marina wchodzi w skład Zachodniopomorskiego Szlaku Żeglarskiego, sieci portów i przystani jachtowych w okolicach Zalewu Szczecińskiego i wybrzeża Bałtyku. To raj dla miłośników przygód na wodzie.
2. Z urokliwej Stepnicy przenosimy się na Wyspę Wolin, która latem zmienia się w prawdziwe królestwo Wikingów. W Wolinie czeka na nas Centrum Słowian i Wikingów – wyjątkowa replika średniowiecznej wioski. Drewniane chaty, wały obronne i łodzie przeniosą nas w czasy dawnych wojowników. To niesamowita okazja, by poczuć klimat epoki Słowian i Wikingów, wziąć udział w obrzędach i poznać ich zwyczaje. Jeśli chcecie doświadczyć tego na żywo, koniecznie musicie odwiedzić to miejsce podczas „Festiwalu Słowian i Wikingów”. Tuż obok, w sercu Wyspy, znajduje się katedra Św. Mikołaja Biskupa. To średniowieczny, trzynawowy kościół, którego historia sięga XIII wieku. Przeżył on wiele – w tym zniszczenie w 1945 roku, ale dziś jest symbolem odrodzenia. Warto zwrócić uwagę na imponującą wieżę i ceglany szczyt schodkowy. Wnętrze skrywa drewniane empory oraz fragmenty historycznych nagrobków. To niezwykłe miejsce, które zachwyca zarówno swoją architekturą, jak i duchem historii. Od Stepnicy dzieli nas zaledwie 26 km do tego magicznego miejsca.
3. Po zwiedzaniu Wolina ruszamy w kierunku polskiego wybrzeża. Po 30 km docieramy do jednej z najpiękniejszych miejscowości nadmorskich – Świnoujścia. To miejsce, które łączy nowoczesność z historią. Warto zanurzyć się w XIX-wieczne klimaty, odwiedzając pruskie forty. Pierwszy z nich – Fort Anioła – to prawdziwa perełka architektury obronnej, wybudowana w latach 1854-1858. Dziś jest to miejsce spotkań, pikników i festynów, które cieszy się ogromną popularnością wśród turystów. Drugi fort – Fort Zachodni – chronił port przed wrogimi okrętami. Dziś odbywają się tu jarmarki staroci, wystawy militariów oraz różnorodne wydarzenia kulturalne.
Miłośnicy podwodnych tajemnic będą zachwyceni Muzeum Rybołówstwa, mieszczącym się w najstarszym budynku Świnoujścia, byłym ratuszu miejskim. Ekspozycja przyrodnicza przenosi nas do trzech stref klimatycznych, oferując fascynujący wgląd w życie morskich stworzeń – od piranii, przez rekiny, po żółwie słodkowodne.
Ostatnią atrakcją wyspy jest Rezerwat Karsiborska Kępa – prawdziwy raj dla miłośników natury, który dostępny jest wyłącznie do zwiedzania z przewodnikiem. Oprowadzający przewodnicy i ornitolodzy wprowadzą turystów w tajemnice tego wyjątkowego miejsca, pełnego dzikiej przyrody oraz rzadkich gatunków ptaków. Rezerwat ten jest jednym z pierwszych rezerwatów społecznych, a jego aktywne metody ochrony przyrody robią niezatarte wrażenie na wszystkich, którzy go odwiedzą.
4. Kolejną nadmorską miejscowością wartą odwiedzenia są Międzyzdroje. Ze Świnoujścia dzieli je zaledwie 17 km, co stanowi część 73-kilometrowej trasy. Międzyzdroje to urokliwe miasto, w którym centrum spotkań turystów i mieszkańców stanowi Molo. Jego historia sięga 1906 roku, kiedy to 1 lipca uroczyście otwarto 300-metrową konstrukcję. Obecne molo powstało w dwóch etapach: pierwsza część o długości 120 m została oddana do użytku w 1996 roku, a rozbudowa – przedłużenie mola do 395 m – zakończyła się w 2004 roku. Od marca 2005 roku molo jest dostępne dla turystów. To doskonałe miejsce na zakup morskich pamiątek i podziwianie panoramy Bałtyku, popijając kawę w jednej z lokalnych restauracji.
Na wschód od centrum Międzyzdrojów, w Wolińskim Parku Narodowym, znajduje się Zagroda Pokazowa Żubrów – unikalne miejsce, które pozwala na spotkanie z tymi majestatycznymi zwierzętami. Spacer po cichym lesie, w którym słychać odgłosy żubrów, to niezapomniane przeżycie. Pierwsze osobniki sprowadzono tu w 1976 roku. Zadaszony taras umożliwia podziwianie dostojnego stada z bliska, co jest jedną z głównych atrakcji tego miejsca. Ciekawostką jest to, że wszystkie żubry mają imiona zaczynające się od sylaby „Po”, nawiązującej do Polski.
5. Podążając wzdłuż wybrzeża, docieramy do Kamienia Pomorskiego, gdzie warto zwiedzić Katedrę św. Jana Chrzciciela – historyczną katedrę diecezji pomorskiej. Ta romańsko-gotycka, ceglana bazylika z wirydarzem zachwyca swoją wyjątkową architekturą. Szczególną uwagę przyciągają barokowe organy, które nie tylko dopełniają jej piękno, ale także rozbrzmiewają niezwykłą muzyką, zachwycając melomanów. W 2005 roku katedra została uznana za pomnik historii rozporządzeniem Prezydenta RP. Międzyzdroje dzieli od Kamienia Pomorskiego 39 km, co w sumie daje 111 km trasy.
W Kamieniu Pomorskim warto również odwiedzić marinę, otwartą w 2012 roku, która może pomieścić 240 jednostek sportowo-żeglarskich. Marina leży na trasie Zachodniopomorskiego Szlaku Żeglarskiego – sieci portów i przystani jachtowych, stanowiąc doskonałe miejsce do wypoczynku dla miłośników sportów wodnych.
6. Po wizycie w Kamieniu Pomorskim kierujemy się do Trzebiatowa drogą wojewódzką nr 103. Dystans pomiędzy Kamieniem Pomorskim a Trzebiatowem wynosi 37 km, co stanowi część 148-kilometrowej trasy. Ciekawym miejscem w tym uroczym miasteczku jest Baszta Prochowa, znana jako „Kaszana”. Jej nazwa wiąże się z jedną z najsłynniejszych trzebiatowskich legend. W średniowieczu, gdy na Trzebiatów napadli Gryficzanie, wartownik, strzegący w nocy murów, przypadkowo strącił misę z gorącą kaszą, która spadła prosto na głowę jednego z atakujących. Jego krzyk obudził całe miasto, co pozwoliło odeprzeć atak wroga. Na pamiątkę tej legendy co roku, na przełomie lipca i sierpnia, miasto obchodzi Święto Kaszy. Kaszę serwuje wtedy sam burmistrz. Baszta, wzniesiona na przełomie XIII i XIV wieku, pierwotnie służyła do przechowywania prochu.
7. Kolejnym etapem naszej podróży jest Kołobrzeg, dokąd dotrzemy drogą wojewódzką nr 103, pokonując 29 km. Tuż przy pięknej piaszczystej plaży znajduje się latarnia morska, której pierwsze światło zapalono w 1666 roku. Wieża latarni, wysoka na 26 m, umożliwia podziwianie panoramy okolicy. Jej zasięg dochodzi do 16 Mm, a źródłem światła jest obrotowy aparat optyczny o dziesięciu ściankach świetlnych, w każdej z nich znajdują się dwie żarówki o mocy 200 W. Światło latarni wznosi się na wysokości 36,5 m, tworząc niezapomniany efekt, który stanowi atrakcję kołobrzeskiej plaży.
Kolejnym ważnym punktem w Kołobrzegu jest Ratusz, będący wizytówką miasta. Został zaprojektowany w stylu średniowiecznego zamku z wieżami i blankami strzelniczymi, co nawiązuje do militarnych tradycji miasta, choć nigdy nie pełnił funkcji obronnych. Ratusz jest przykładem architektury miast hanzeatyckich, świadczącym o prestiżu i ambicjach kołobrzeżan.
Miasto warto również zwiedzić, aby zobaczyć Bazylikę Wniebowzięcia Najświętszej Marii Panny, wzniesioną w XIII-XV wieku. Jest to jedyny pięcionawowy kościół w Polsce. Jego monumentalna architektura oraz zachowane detale wnętrza dają wgląd w bogactwo Kołobrzegu z czasów hanzeatyckich. Wizyta w Kołobrzegu dostarcza niezapomnianych wrażeń, o czym świadczy liczba turystów odwiedzających to miasto, zarówno z Polski, jak i z zagranicy.
Miłośnicy żeglarstwa powinni także odwiedzić marinę Solną w Kołobrzegu, która oferuje 70 miejsc przy kei i jest częścią Zachodniopomorskiego Szlaku Żeglarskiego. To doskonałe miejsce na wypoczynek i wodne szaleństwo.
8. Z Kołobrzegu kierujemy się do Domacyna, małej miejscowości, w której znajduje się Statua Matki Boskiej Królowej Narodów. Figura ta została podarowana przez naród filipiński na cześć Papieża Jana Pawła II. Stworzył ją światowej sławy artysta z Filipin, Eduardo Castrillo, a sama statua jest najwyższą tego typu figurą w Polsce.
9. Następnie, z Domacyna udajemy się do Karlina, do którego prowadzi droga wojewódzka nr 163. Dla osób, które chcą poznać historię tego miasta, warto odwiedzić Muzeum Ziemi Karlińskiej. Jego celem jest ochrona materialnego i duchowego dziedzictwa kulturowego związane z historią regionu. Muzeum zbiera, przechowuje, konserwuje i udostępnia do celów badawczych i wystawienniczych przedmioty związane z historią, etnografią, archeologią i sztuką. Będąc w Karlinie, warto także zwrócić uwagę na kościół pw. św. Michała Archanioła, zbudowany z cegły w stylu późnogotyckim. Świątynia ma charakterystyczną kwadratową wieżę, która pełni funkcję bramy miejskiej, a na jej szczytach znajdują się pinakle – typowy element dekoracyjny dla gotyku. Miasto zyskuje także na atrakcyjności dzięki zagospodarowanej przestrzeni nad rzeką Radew oraz licznym obszarom rekreacyjno-turystycznym gminy.
10. Z Karlina do Białogardu dzieli nas zaledwie 10 km, a łączny dystans trasy wynosi 232 km. Pierwszym miejscem wartym odwiedzenia w Białogardzie jest kościół pw. Najświętszej Maryi Panny. Świątynia została wzniesiona na początku XIV wieku, równocześnie z budową miejskich murów obronnych. Ołtarz główny utrzymany jest w stylu barokowym, a ambona z 1688 roku przedstawia klasyczny styl pomorski. Z pewnością warto odwiedzić ten historyczny obiekt. Kolejnym punktem na szlaku dla miłośników starej architektury jest Stary Ratusz, klasycystyczna kamienica kupiecka z 1827 roku. Przez wiele lat, do 1924 roku, budynek pełnił funkcję siedziby władz miejskich. W latach 1926-1952 mieściło się tu muzeum, a do 1998 roku znajdowały się tu mieszkania komunalne. Po remoncie w 2004 roku, ratusz ponownie stał się siedzibą muzeum oraz Pałacem Ślubów.
11. Następnie, z Białogardu udajemy się do Dobrzycy, która oddalona jest o 33 km i słynie z Ogrodów Tematycznych Hortulus. Założone w 1992 roku ogrody wciąż są rozwijane. Obecnie do zwiedzania dostępne są 28 różnorodne ogrody tematyczne, w tym klasyczne jak japoński, francuski, śródziemnomorski oraz te związane z naturą, takie jak ogród kamienny, skalny czy wodny. Istnieją również ogrody użytkowe, jak ziołowy i warzywny. Każdy z nich stanowi unikalną podróż po różnych, barwnych krainach. Ogrody zajmują ponad 4 ha, a ich układ roślinny i zastosowanie w poszczególnych ogrodach zostały starannie zaplanowane. W 2023 roku Ogrody Hortulus w Dobrzycy znalazły się na liście Cudów Polski 2023, co świadczy o ich wyjątkowości i atrakcyjności turystycznej.
12. Po wizycie w Ogrodach Hortulus kierujemy się do Sławna, oddalonego o 64 km. Jedną z głównych atrakcji miasta jest Kościół Wniebowzięcia Najświętszej Maryi Panny, który uchodzi za największy obiekt sakralny w Sławnie. W okresie budowy patronat nad świątynią sprawowali Joannici. Wyposażenie kościoła trwało do drugiej połowy XV wieku, a jednym z najważniejszych elementów był renesansowy ołtarz, który niestety nie przetrwał II wojny światowej. Przez wiele lat, od XVI wieku, kościół pełnił funkcję protestancką, ale po 1945 roku wrócił w ręce katolików.
13. Po wizycie w Sławnie kierujemy się do Bobolic, malowniczego miasteczka położonego w uroczej dolinie. Odległość między Sławnem a Bobolicami wynosi 57 km. Gmina Bobolice to obszar nieskażonego środowiska przyrodniczego i wybitnych walorów krajobrazowych. Najpiękniejsze miejsca to około 100 jezior wyjątkowej czystości, o łącznej powierzchni 354 ha. Jest to idealne miejsce do rekreacji i odpoczynku. Będąc w Bobolicach, warto zatrzymać się przy Parafii Wniebowzięcia Najświętszej Maryi Panny, zbudowanej w latach 1865–1886 na miejscu wcześniejszej świątyni pw. św. Jana Chrzciciela.
14. Po wizycie w Bobolicach kierujemy się do Tychowa drogą wojewódzką nr 169. Dystans pomiędzy Bobolicami a Tychowem wynosi 26 km. W Tychowie znajduje się głaz narzutowy „Trygław” – największy w Polsce i jeden z największych w Europie. Jego obwód wynosi 50 m, objętość 700 m³, a waga ok. 2000 ton.
15. Dla osób ceniących sobie spokój oraz bogactwo natury, zdecydowanie polecamy Park Zdrojowy w Połczynie-Zdroju – kolejny etap naszej podróży. Aby do niego dotrzeć, należy przejechać 26 km drogą wojewódzką nr 167. Jest to 80-hektarowy obszar, gdzie występuje ponad 60 gatunków drzew i krzewów, z których około 7 tysięcy ma ponad 100 lat. Obok świerków, klonów, lip, buków, brzóz i kasztanowców, zobaczyć można gatunki egzotyczne, takie jak orzesznik gorzki czy sosna Jeffreya, której igły osiągają długość do 30 centymetrów. Park składa się z 5 części: francuskiej, angielskiej, amfiteatru, zalewu oraz trzech garbów.
16.Z Połczyna-Zdroju kierujemy się do Świdwina, trasa ta wynosi 25 km i wiedzie drogą wojewódzką nr 163. W Świdwinie warto zobaczyć warowny zamek, który został wybudowany w XIII wieku, w okresie przedlokacyjnym miasta, tuż przy brodzie na rzece Redze. Miał on strzec komunikacyjnej i handlowej trasy znad morza na południe i ze Szczecina do Białogardu. Budowla nawiązywała nieregularnym rzutem do słowiańskiej tradycji warowni drewniano-ziemnych. Zamek często zmieniał właścicieli – od biskupów kamieńskich odkupili go książęta brandenburscy, a po sekularyzacji zajęły go urzędy pruskie: podatkowy i katastralny, zbrojownia, sąd i więzienie. Po 1945 roku znajdowała się tu siedziba szkoły rolniczej. W 1952 roku miał miejsce pożar, który doszczętnie zniszczył całą warownię. Po odbudowie i oddaniu do użytkowania w 1968 roku zamek został zaadaptowany na cele placówek kulturalnych. Obecnie znajduje się tu siedziba Świdwińskiego Ośrodka Kultury i Biblioteki Miejskiej, przy której mieści się całoroczne Centrum Informacji Turystycznej i Gospodarczej. W ostatnich latach ten najbardziej reprezentacyjny obiekt Świdwina przeszedł gruntowny remont. Do istotnych zabytków możemy także zaliczyć kościół Matki Bożej Nieustającej Pomocy, który został zbudowany w 1338 roku. W 1475 dobudowano boczne kaplice, gdzie umiejscowiono zakrystię. Wieżę dobudowano 30 lat później. W 1538 dotychczasowy kościół katolicki został przemianowany na protestancki. Średniowieczny Świdwin strzeżony był przez trzy bramy, z których do dzisiejszych czasów jako jedyna pozostała Brama Kamienna, zbudowana w XIV w., oddzielająca starą część miasta od nowych zabudowań. Za bramą znajdują się odnowione, zabytkowe kamieniczki z XVIII w.
17. Z Świdwina kierujemy się drogą wojewódzką nr 152, a na skrzyżowaniu z drogą krajową nr 6 zjeżdżamy na drogę wojewódzką nr 109, która prowadzi nas do Gryfic. Trasa ma długość 52 km, a całkowita odległość naszej podróży wynosi dotychczas 508 km. Gryfice to malownicze miasto, położone nad doliną rzeki Rega. Warto zatrzymać się tutaj przy Kościele Mariackim, który jest jednym z najważniejszych zabytków w Gryficach. Dzięki przeprowadzonym pracom restauratorskim kościół odzyskał swój dawny blask.
Miłośnicy historii i transportu z pewnością docenią muzeum kolejki wąskotorowej, które zostało otwarte w 1978 roku. Skansen posiada w swoich zbiorach kilkanaście parowozów wąskotorowych, a także inne pojazdy trakcyjne i wagony. Można tu także zobaczyć fotografie dokumentujące historię kolei wąskotorowej i normalnotorowej na Pomorzu Zachodnim. Od 1 kwietnia 2010 roku Stała Wystawa Pomorskich Kolei Wąskotorowych stała się częścią Muzeum Morskiego, będącego oddziałem Muzeum Narodowego w Szczecinie.
Ostatnim punktem wartym odwiedzenia w Gryficach jest Brama Wysoka, która istnieje już od 1300 roku. Znajduje się przy południowym wylocie z miasta, na rozwidleniu dróg do Kamienia Pomorskiego, Stargardu Szczecińskiego, Nowogardu i Szczecina. W przeszłości brama była nazywana Kamieńską, Nowogardzką lub Szczecińską. Po przebudowie w XV wieku zyskała smukłą sylwetkę, zwieńczoną dwoma szczytami, co spowodowało zmianę jej nazwy na Brama Wysoką – nazwę, która najlepiej oddaje jej charakter.
18. Przed ostatnim przystankiem na szlaku jest miejscowość Brojce, w której mieści się Tematyczny Park Rozrywki Hossoland – miejsce, które z pewnością zadowoli zarówno dzieci, jak i dorosłych poszukujących aktywnego wypoczynku oraz wspaniałych emocji.
19. Ostatnim punktem na trasie naszego szlaku samochodowego jest Goleniów. Będąc w tym urokliwym miasteczku, warto zwrócić uwagę na Bramę Wolińską, zbudowaną w XIV wieku w stylu gotyckim. Ta imponująca budowla ma 26 metrów wysokości i niegdyś pełniła funkcję jednej z czterech głównych bram wjazdowych do miasta.
Kolejną ciekawą atrakcją Goleniowa jest spichlerz nad Iną, który jako jedyny z zachowanych magazynów zbożowych stojących niegdyś w porcie, przetrwał do dziś. Został wzniesiony w XVIII wieku, kiedy port morski u ujścia rzeki Ina stanowił ważny punkt handlowy. Obecnie w tym miejscu znajduje się przystań rzeczna, a wzdłuż brzegu rozciąga się malowniczy deptak, idealny na spacer wśród natury.
